De verkiezingen zijn weer voorbij. Ditmaal de parlementsverkiezingen. 300 Parlementariërs. En weer konden wij niet stemmen. Daarvoor moeten we toch echt de Griekse nationaliteit hebben. Toch jeukt het steeds weer. Wanneer je jarenlang intensief bij de politiek betrokken bent geweest, is het vreemd om er nu alleen maar naar te mogen kijken.
De uitslag was volgens velen geen verrassing en zou een duidelijk mandaat voor de regering zijn om door te gaan:
Partijen van boven naar beneden: ND, PASOK, KKE, SYRIZA, LAOS
Kijkend naar deze cijfers heb ik daar toch wat andere gedachten over:
1. Een regeringspartij (ND) die 3,5% en 13 zetels verliest zodat ze nog maar een meerderheid van 2 zetels in het parlement heeft, lijkt me toch geen “duidelijk mandaat”
2. PASOK heeft in 7 jaar tijd, onder Papandreou, 5,5% en 56 zetels verloren. Niet de ND heeft de verkiezingen gewonnen, maar PASOK heeft haar verloren.
3. Geprofiteerd hebben dus de kleine partijen. Maar niet zozeer het fascistoïde LAOS, dat wel met 10 zetels in het parlement komt. Maar dat heeft meer met de kiesdrempel te maken. Een winst van 1,6% is niet veel. De linkse kleintjes hebben dan meer geprofiteerd en verdubbelen bijna het zeteltal. En dit zou best eens ook een flink deel bij PASOK vandaan kunnen komen.
Dus hoewel de uitslag in de lijn van de verwachtingen van het afgelopen jaar ligt, ligt ze niet in de lijn van de verwachtingen tijdens en na de verschrikkelijke bosbranden. Er was sprake van grote woede en politieke aardverschuivingen. Maar zelfs wanneer je kijkt naar de uitslagen in twee zwaar getroffen regio’s blijkt er van een politieke aardverschuiving geen sprake:
Kennelijk heeft de oude/nieuwe premier Karamanlis dat ook zo gezien. Vandaag is het nieuwe kabinet ingezworen. 17 Ministers en 40 deputy-ministers. Nog maar één vrouw, Dora Bakoyannis (Buitenlandse Zaken) en ergens nog een deputy-minister. Verder nog meer mensen uit het noorden, de thuisbasis van Karamanlis. Twee ministeries zijn opgegaan in een ander. Openbare Orde & Veiligheid is nu ondergebracht bij Binnenlandse Zaken en Zeevaart en Eilanden zijn nu één ministerie. Voor minister Byron Polidoras is dus het doek gevallen. Hij was verantwoordelijk voor Openbare Orde & Veiligheid. Wat Openbare Orde betreft faalden hij en zijn mensen zo regelmatig dat agenten bijna niet meer de straat op durfden… En Veiligheid? Tja, met het halve land in de brand en dan je vooral concentreren op de “asymmetrical threat” in plaats van de bevolking te redden, dat viel ook niet zo goed. Hij is dus het Barbertje dat terecht hangt.
Toch is voor mij de grootste verrassing dat er geen ministerie van Milieu komt. Karamanlis had dit al eens laten vallen in een interview, maar toen milieu boven aan de politieke agenda leek te komen was de mogelijkheid toch aanwezig. De grootste schok is echter dat op het ministerie van Publieke Werken, Stadsplanning en Milieu Georgas Souflias en zijn deputies blijven.
Kathimerini had vanochtend de volgende spotprent:
© Ilias Makris, Kathimerini
Een perfecte samenvatting van wat er gebeurt. Souflias heeft geen enkele belangstelling voor Milieu. Dat heeft hij ook keer op keer laten weten. Activisten zijn voor hem terroristen of op z’n minst idioten en zelfs tijdens te laatste branden was hij te zien terwijl hij weer een tunnel en een stuk weg opende. Zijn aanblijven betekent: nog meer wegen, nog meer vergiftigde rivieren (de Asopos is zo vergiftigd met o.a. zware metalen dat er geen leven meer in mogelijk is en het drinkwater van Oropos niet meer genuttigd mag worden) en het laatste stuk van de grote omleiding van de Acheloos-rivier (van het oosten naar de Thessalische laagvlakte) zal nu doorgaan. Milieu leek hoog op de politieke agenda te zijn gekomen, maar zal nu helemaal door het afvoerputje van Souflias verdwijnen.
Karamanlis heeft kennelijk ook goed naar de cijfers gekeken en geconstateerd dat hij op milieu kennelijk niet is afgerekend en zijn prioriteiten weer gelegd waar ze al lagen.
Hij wil de hervormingen die hij vier jaar geleden beloofde, maar waarvan nog maar bar weinig was terecht gekomen in de komende vier jaar uitvoeren. Dat zal hem niet lukken wanneer hij niet drastisch zijn stijl van regeren veranderd. Hij zal veel harder moeten handelen ten opzichte van zijn ministers dan hij de afgelopen jaren deed.
Toch heeft hij op zijn persoonlijkheid de verkiezingsstrijd gewonnen. Ten opzichte van Papandreou straalde hij rust en leiderschap uit. Hoewel je dat als niet-Griek af en toe toch echt niet zo zag. Karamanlis heeft namelijk de vreemde gewoonte om mensen niet aan te kijken wanneer hij ze de handen schud en verder is hij heel vaak heel langzaam met het doorhakken van knopen.
Papandreou is erg goed in handen schudden en een woord voor ieder. Maar ja, hij heeft een enorm manco: hij kan niet speechen. Het is echt een ramp om naar die man te luisteren. Altijd op de verkeerde momenten weer op z’n blaadje kijkend en stemverheffen wanneer niemand daar op verdacht is. Karamanlis is, zoals veel Grieken, daarin wel een meester. Verder heeft Papandreou geen gebruik gemaakt van zijn sterkste wapen, namelijk het image van door en door eerlijk en aardig mens. Hij is steeds meer gaan proberen op z’n vader te lijken en heeft zelfs geprobeerd een deel van diens retoriek over te nemen. Het heeft niet gewerkt. PASOK heeft niet kunnen afrekenen met het beeld dat zij het niet beter/anders hadden kunnen doen dan ND. Bij elk schandaal hoorde je weer: “Maar onder PASOK was het net zo.”
Nu heeft Papandreou de vertrouwensvraag gesteld en zal de komende dag duidelijk worden of hij als partijleider vervangen gaat worden. Evangelos Venizelos, een grote bonkige vent uit Thessaloniki, was al lang kandidaat. Goed spreker, beetje te veel boos, maar helder en direct. Dat toonde hij ook nog op de verkiezingsavond. Het is de gewoonte dat de partijleiders na afloop naar het Zappeion, in het centrum van Athene, gaan om daar de pers te woord te staan. Iedereen was er behalve Papandreou. Wie er ook was? Juist, Venizelos die daar maar het woord voerde. Tja, dan vraag je er ook om afgezet te worden zou ik zo zeggen.
Daarnaast zijn er nog wat kandidaten, waaronder een vrouw: Anna Diamantopoulo, een voormalig eurocommissaris voor Werkgelegenheid en Sociale Zaken. Haar mogelijke kandidatuur en verkiezing als partijleider zou een aardig tegenwicht geven tegen de mannetjescultuur die de ND nu wel erg laat zien.
We zullen het de komende dagen zien.

